Hội chứng đuôi ngựa là một hội chứng rối loạn có thể hình thành do bệnh thoát vị đĩa đệm thắt lưng và những vấn đề liên quan đến dây thần kinh, cột sống. Nếu không điều trị sớm, bệnh có thể gây ra nhiều ảnh hưởng nguy hiểm đến sức khỏe người bệnh. Bài viết hôm nay chúng ta cùng nhau tìm hiểu về những nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị hội chứng này nhé.

Hội chứng đuôi ngựa là gì?

Tìm hiểu hội chứng đuôi ngựa

Tìm hiểu hội chứng đuôi ngựa

Hội chứng đuôi ngựa là một rối loạn rất hiếm khi xảy ra, thường là vấn đề cần phẫu thuật khẩn cấp. Nó hình thành do một sự chèn ép vào rễ dây thần kinh cột sống. Người bệnh cần điều trị sớm để ngăn chặn những tổn thương lâu dài dẫn đến mất khả năng kiểm soát tiểu tiện, thậm chí tê liệt chân vĩnh viễn.

Sở dĩ có tên gọi là hội chứng đuôi ngựa vì nó gây ảnh hưởng đến một bó rễ thần kinh gọi là thần kinh đuôi ngựa. Các dây thần kinh này nằm ở cuối tủy sống của cột sống thắt lưng, chúng có nhiệm vụ gửi và nhận thông tin đến và đi từ chân, bàn chân và những cơ quan vùng chậu.

Hội chứng này là một cấp cứu ngoại thần kinh phức tạp. Nếu không phát hiện sớm và điều trị kịp thời, người bệnh sẽ bị rối loạn cơ tròn bàng quang, rối loạn dinh dưỡng, vận động ở một hoặc hai chân và vùng sinh dục hậu môn. Các triệu chứng của hội chứng đuôi ngựa xuất hiện xuất hiện đột ngột và phối hợp với nhau ở nhiều mức độ: Đau thắt lưng hông, rối loạn cảm giác, đau chân, rối loạn vận động,…

Nguyên nhân hội chứng đuôi ngựa

Nguyên nhân gây hội chứng đuôi ngựa bao gồm những nguyên nhân sau:

  • Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng: Bệnh thoát vị đĩa đệm là một nguyên nhân chính của hội chứng đuôi ngựa. Bệnh thường xảy ra ở độ tuổi lao động (35 – 55 tuổi), tỷ lệ nam giới mắc bệnh cao hơn so với nữ giới. Bệnh thường diễn ra đột ngột, đôi khi không đau, có lúc lại kèm với đau thần kinh tọa dữ dội. Những triệu chứng thường xuất hiện ở một bên (một nửa hội chứng đuôi ngựa).
  • Hẹp ống sống: Khoảng 15% những trường hợp đau rễ thắt lưng hông (hội chứng đuôi ngựa) có liên quan đến hẹp ống sống. Bì thường, kích thước của ống sống thắt lưng khoảng 13 – 15mm, nếu kích thước nhỏ hơn 13mm là hẹp ống sống. Người bệnh thường cảm thấy dị cảm hoặc đau hai chân (đi khập khiễng cách hồi) khi đi bộ khoảng vài trăm mét hay ở tư thế đứng lâu hoặc rối loạn cơ tròn bàng quang.
  • U dây thần kinh vùng đuôi ngựa: Đây là một nguyên nhân xảy ra trong màng cứng phổ biến của hội chứng đuôi ngựa. Gần như tất cả những trường hợp u dây thần kinh vùng đuôi ngựa đều cải thiện tốt khi phẫu thuật cắt bỏ sớm khối u.
  • U ống nội tủy vùng đuôi ngựa: Là loại u phổ biến, được hình thành từ vùng tận cùng của tủy sống và tổn thương tăng dần, chiếm hết túi cùng thắt lưng khiến cho phẫu thuật khó khăn.

Triệu chứng hội chứng đuôi ngựa

Những triệu chứng khi mắc hội chứng đuôi ngựa

Những triệu chứng khi mắc hội chứng đuôi ngựa

Hội chứng đuôi ngựa có những triệu chứng tương tự như những tình trạng khác. Triệu chứng của nó có thể tiến triển chậm và thay đổi về cường độ theo thời gian. Biểu hiện qua qua một dải biến thiên những triệu chứng với độ nặng phụ thuộc vào số lượng các rễ thần kinh đang bị chèn ép và mức độ chèn ép. Ngoài thoát vị đĩa đệm, những bệnh có triệu chứng giống hội chứng đuôi ngựa bao gồm: hội chứng nón tủy (medullaris conus), kích thích hoặc chèn ép các dây thần kinh, bệnh thần kinh ngoại biên, chèn ép tủy.

Người bệnh bị đau lưng nên chú ý với những triệu chứng sau đây:

  • Đau dữ dội thắt lưng
  • Yếu cơ, mất cảm giác, hoặc đau một, hoặc thường gặp hơn là cả hai chân
  • Mất cảm giác vùng cơ thể ngồi trên yên ngựa
  • Rối loạn chức năng bàng quang mới xuất hiện
  • Đi tiểu không tự chủ mới xuất hiện
  • Rối loạn cảm giác trong bàng quang hoặc trực tràng
  • Rối loạn chức năng tình dục mới xuất hiện
  • Mất phản xạ ở chân

Những bệnh sử có liên quan gần đây:

  • Chấn thương lưng
  • Phẫu thuật cột sống thắt lưng
  • Tiền sử ung thư
  • Nhiễm trùng nặng

Chẩn đoán hội chứng đuôi ngựa

Cách chẩn đoán hội chứng đuôi ngựa

Cách chẩn đoán hội chứng đuôi ngựa

Dưới đây là các điều cần thiết để xác định hội chứng đuôi ngựa, bao gồm:

  • Dựa vào triệu chứng của người bệnh, giải đáp những thắc mắc về sức khỏe, các triệu chứng.
  • Khám lâm sàng để đánh giá phản xạ, sự cân bằng, sức mạnh, cảm giác, khả năng chuyển động và phối hợp.
  • Chụp MRI (cộng hưởng từ): Xét nghiệm hình ảnh để tạo ra hình ảnh ba chiều cấu trúc cơ thể nhờ sử dụng công nghệ máy tính và từ trường. MRI sẽ cho ra hình ảnh của rễ thần kinh, tủy sống và các khu vực xung quanh.
  • Myelogram: Chụp X-quang ống sống có thể cho thấy các dây thần kinh trong ống sống và tủy sống bị đẩy lệch do nhân đệm thoát vị, gai xương, khối u,…
  • Xét nghiệm máu cũng có thể được yêu cầu.

Điều trị hội chứng đuôi ngựa

Nếu không may bị mắc hội chứng đuôi ngựa, bạn cần phải điều trị kịp thời để hạn chế áp lực lên dây thần kinh. Phẫu thuật cần được thực hiện càng sớm càng tốt để ngăn chặn những tổn thương vĩnh viễn như: tê liệt hai chân, mất chức năng tình dục, mất kiểm soát bàng quang và ruột hoặc các vấn đề khác.

Điều trị tốt nhất trong vòng 48 giờ kể từ khi bắt đầu xuất hiện triệu chứng. Tùy thuộc vào nguyên nhân gây nên hội chứng, cũng có thể phải sử dụng liều cao corticosteroid để giảm phù nề. Nếu được chẩn đoán bị nhiễm trùng thì có thể cần sử dụng thuốc kháng sinh. Nếu nguyên nhân do một khối u thì có thể cần xạ trị hoặc hóa trị sau khi phẫu thuật.

Tuy được điều trị, người bệnh có thể vẫn không hồi phục được toàn bộ chức năng. Khả năng hồi phục sẽ phụ thuộc vào mức độ tổn thương. Nếu phẫu thuật thành công, việc phục hồi chức năng ruột và bàng quang có thể kéo dài trong vài năm.

Phòng ngừa hội chứng đuôi ngựa

Phẫu thuật có thể không phải lúc nào cũng thành công nên người bệnh cần phải học cách để thích ứng với những thay đổi của hoạt động trong cơ thể. Do đó, những hỗ trợ về thể chất và tinh thần là điều cần thiết.

Cố gắng nhận được nhiều sự chăm sóc giúp đỡ của gia đình. Tùy thuộc vào những hạn chế của mình mà có thể tìm kiếm sự hỗ trợ từ: vật lý trị liệu và nghề nghiệp, chuyên gia tư vấn việc kiểm soát tiểu tiện, nhân viên xã hội, một bác sĩ chuyên khoa tình dục. Ngoài biến chứng hội chứng đuôi ngựa, bạn có thể tham khảo thêm về biến chứng teo cơ.


admin

ChicucthuyHCM.org.vn - Blog chia sẻ kiến thức về các bệnh về cột sống, xương khớp. Đặc biệt là các bệnh thoát vị đĩa đệm và thoái hóa cột sống. Với đội ngũ bác sĩ, chuyên gia tư vấn nhiều kinh nghiệm, các giảng viên đến từ các trường Đại học Y nổi tiếng tại Việt Nam.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *