Tê chân là tình trạng khi bạn cảm thấy mất cảm giác ở một bàn chân hoặc ở cả hai bên chi dưới, bao gồm cả những ngón chân. Tùy thuộc vào nguyên nhân gây ra chúng mà hiện tượng mất cảm giác có thể biến mất nhanh chóng hoặc kéo dài. Ví dụ như tê sau khi ngồi trong một thời gian dài sẽ biến mất sau khi bạn di chuyển chân và bàn chân. Tuy nhiên nếu như hay bị tê chân do bệnh lý gây ra sẽ rất nguy hiểm.

Hiện tượng tê chân

Tê chân là bệnh gì?

Tê chân là tình trạng mất cảm giác ở chân, khi đó hầu hết các tác động từ bên ngoài vào như nóng, lạnh, đau đớn sẽ không được nhận biết. Nói cách khác tê chân là hiện tượng mất cảm giác, tê liệt liên quan đến mất vận động, mất cảm giác trong vùng bàn chân.

Tê bàn chân có thể là một tình trạng tạm thời hoặc cũng có thể là biểu hiện của một bệnh mãn tính, ví dụ như bệnh tiểu đường. Triệu chứng tê chân có thể bắt đầu từ việc mất cảm giác ở bàn chân sau đó dần dần lan ra các vùng xung quanh nếu như hiện tượng xảy ra trong thời gian dài.

Hay bị tê chân thường là do thiếu máu cung cấp cho một khu vực hoặc tổn thương thần kinh. Tê chân có thể do nhiễm trùng, viêm, chấn thương, ác tính và các quá trình bất thường khác. 

Hiện tượng tê bàn chân thường chỉ ra những tổn thương thần kinh hoặc bệnh lý nào đó. Hầu hết các trường hợp tê chân không nguy hiểm đến tính mạng, nhưng nó có thể cảnh báo việc đột quỵ hoặc xuất hiện của khối u.

Tê chân mãn tính thường là do tổn thương ở các dây thần kinh. Cảm giác tê chân thường bị nặng hơn vào ban đêm. 

Vì tê chân có thể là triệu chứng của bệnh tiềm ẩn hoặc tình trạng rối loạn nên bạn sẽ cần đi khám nếu như gặp phải một số cảm giác bất thường hay tình trạng tê chân kéo dài trên 1 phút.

Nếu bạn hay bị tê chân khi mất kiểm soát bàng quang hoặc ruột, tê liệt, yếu ở bàn chân hoặc nói chậm. Hoặc bạn bị tê chân dai dẳng, hay tái phát khiến bạn lo lắng thì hãy nhờ sự tư vấn từ các bác sĩ có chuyên môn.

Tê chân

Tình trạng tê chân

Triệu chứng tê chân

Tê chân có thể xảy ra đi kèm với những triệu chứng khác bao gồm:

  • Cảm giác nóng rát
  • Đi tiểu thường xuyên
  • Ngứa ran
  • Cảm giác tê chân tăng khi vận động, đau khi đi bộ
  • Đau thắt lưng
  • Co thắt cơ bắp
  • Cảm giác như bị kim châm
  • Phát ban
  • Nhạy cảm
  • Khó nói chuyện
  • Tê bắt đầu trong vài phút hoặc vài giờ
  • Tê chân có liên quan đến nhiều bộ phận của cơ thể
  • Tê liệt xảy ra sau một chấn thương đầu
  • Đau đầu dữ dội

Một số triệu chứng nghiêm trọng kèm theo có thể đe dọa đến tính mạng cần đến bệnh viện ngay:

  • Mất ý thức trong thời gian ngắn
  • Khó thở
  • Đi lại khó khăn
  • Chóng mặt
  • Tê chân sau chấn thương lưng
  • Mất kiểm soát bàng quang hoặc ruột
  • Mất thị lực hoặc thay đổi thị lực
  • Tê liệt
  • Nói lắp
  • Tê cứng đột ngột
  • Mất sức

Tê chân

✅Xem thêm: Tê bì chân tay – Tê tay chân: Triệu chứng, Nguyên nhân & Cách chữa trị

Nguyên nhân hay bị tê chân

Nguyên nhân tê chân thường do thiếu máu cung cấp tới một khu vực hoặc tổn thương ở dây thần kinh. 

Tê chân cũng có thể là một dấu hiệu của một loạt các bệnh, rối loạn hoặc tình trạng hạn chế lưu lượng máu gây tổn thương cho các dây thần kinh. 

Chứng tê chân tạm thời có thể xảy ra sau khi áp lực kéo dài lên dây thần kinh hoặc dây thần kinh, chẳng hạn như sau khi mang giày quá chật.

Dựa vào biểu hiện tê ở một chân hoặc cả hai chân mà bác sĩ có thể chẩn đoán được các dây thần kinh có bị chèn ép ở dưới cột sống hay nếu tê ở cả hai chân thì là do một bệnh hệ thống liên quan tới các bộ phận khác.

Tê chân

Tê chân do tuần hoàn máu

Tê chân do thiếu lưu lượng máu đến một khu vực vì một số lý do như:

  • Dị dạng động mạch: bất thường ở nút thắt của động mạch và tĩnh mạch
  • Bệnh Buerger: viêm cấp tính và đông máu động mạch và tĩnh mạch
  • Huyết khối tĩnh mạch sâu: xuất hiện cục máu đông ở chân có thể vỡ ra từ chân gây ra tắc mạch phổi trong phổi, đau tim hoặc thậm chí là đột quỵ
  • Nhiệt độ môi trường thấp hoặc thời tiết cực lạnh
  • Bệnh động mạch ngoại biên: PAD còn được gọi là bệnh mạch máu ngoại biên. Hoặc PVD là sự thu hẹp các động mạch do sự tích tụ chất béo và cholesterol trên thành động mạch, làm hạn chế lưu lượng máu đến các chi

Tê chân do bệnh xương khớp

Tê chân cũng có thể xảy ra do các bệnh lý về cơ xương khớp nghiêm trọng làm tổn thương dây thần kinh, bao gồm:

  • Đau lưng
  • Gãy xương, bó bột quá chặt
  • Tắc dây thần kinh khi dây thần kinh bị chèn ép (ngồi quá lâu cũng có thể gây ra tình trạng trên)
  • Bệnh thoái hóa cột sống
  • Thoát vị đĩa đệm
  • Loãng xương
  • Đa xơ cứng
  • Bệnh động mạch ngoại biên
  • Bệnh mạch máu ngoại biên
  • Đau thân kinh toạ
  • Tác dụng phụ của thuốc hóa trị
  • Chấn thương tủy sống
  • Viêm mạch hoặc viêm mạch máu

Tê chân do tác động đến dây thần kinh

Chứng tê chân do chèn ép hoặc tổn thương dây thần kinh có thể do các tình trạng như:

  • Nghiện rượu
  • Bệnh thần kinh tiểu đường gây ra các tổn thương thần kinh do lượng đường trong máu cao
  • Ngộ độc kim loại nặng như ngộ độc chì
  • Suy giáp (tuyến giáp hoạt động kém)
  • Bệnh đa xơ cứng (bệnh ảnh hưởng đến não và tủy sống)
  • Bệnh lý thần kinh ngoại biên (rối loạn các dây thần kinh ngoại biên)
  • Chấn thương tủy sống hoặc khối u
  • Tác động vật lý mạnh từ bên ngoài
  • Lupus ban đỏ hệ thống (một rối loạn trong đó cơ thể tấn công các tế bào và mô khỏe mạnh)
  • Viêm tủy ngang (rối loạn thần kinh gây viêm tủy sống)
  • Thiếu vitamin B12 (thiếu máu ác tính)

Tê chân

Chẩn đoán khi hay bị tê chân

Một số câu hỏi mà các bác sĩ thường hỏi bạn khi khám tê chân ở bệnh viện như sau. Nhờ những câu hỏi này mà bác sĩ sẽ xác định được nguyên nhân chính xác gây ra tình trạng tê chân của bạn.

  • Bạn đang cảm thấy tê ở đâu? Vị trí chính xác?
  • Khi nào thì tê chân bắt đầu?
  • Hiện tượng tê kéo dài bao lâu?
  • Khi thực hiện hoạt động nào thì gây tê chân?
  • Khi nào thì cảm giác tê nặng hơn?
  • Điều gì giúp làm giảm cảm giác tê hơn?
  • Bạn có gặp phải những cảm giác khác, chẳng hạn như đau, nóng rát hoặc ngứa?

Bác sĩ cũng có thể yêu cầu bạn:

  • Chụp cắt lớp vi tính (CT) nếu như bạn có các triệu chứng giống như đột quỵ. Việc này cho phép bác sĩ xem xét não của bạn và xác định bất cứ sự tắc nghẽn hoặc chảy máu nào có thể gây ra các triệu chứng của bạn. 
  • Thử máy điện cơ để đo lường mức độ đáp ứng của cơ bắp với các kích thích điện
  • Nghiên cứu hình ảnh cộng hưởng từ (MRI) để xem các bất thường ở cột sống, tủy sống hoặc cả hai
  • Nghiên cứu dẫn truyền thần kinh, trong đó đo lường các dây thần kinh dẫn dòng điện tốt như thế nào
  • Các xét nghiệm bổ sung phụ thuộc vào chẩn đoán nghi ngờ.

Biến chứng tê chân

Bất kỳ biến chứng liên quan đến tê chân có thể tiến triển và thay đổi tùy thuộc vào nguyên nhân gây ra tình trạng. Bởi vì tê chân có thể là do các bệnh nghiêm trọng, nếu không tìm cách điều trị có thể dẫn đến một số biến chứng và tổn thương vĩnh viễn.

Điều quan trọng nhất là cần liên hệ với bác sĩ để nhờ tư vấn khi bạn gặp bất kỳ loại tê kéo dài hoặc các triệu chứng bất thường khác. 

Khi nguyên nhân cơ bản được chẩn đoán, điều quan trọng là phải tuân theo phác đồ điều trị được các bác sĩ đưa ra để giảm nguy cơ biến chứng nguy hiểm liên quan đến tê chân như:

  • Cưa cụt chân
  • Khuyết tật chi dưới
  • Mất hoàn toàn khả năng đi lại
  • Tê liệt chân
  • Mất cảm giác vĩnh viễn
  • Đau vĩnh viễn

Tê chân

Cách chữa trị tê chân

Điều trị tê chân là rất quan trọng vì việc thiếu cảm giác có thể làm tăng nguy cơ gây ra các vết thương ở chân và té ngã. Bạn có thể chấn thương mà không biết nếu bạn không cảm nhận được cảm giác ở bàn chân tốt. Vết thương của bạn có thể không được làm lành nhanh chóng nếu bạn bị giảm lưu thông máu.

Điều trị nguyên nhân cơ bản gây tê ở bàn chân có thể giúp các triệu chứng biến mất.

  • Tê ở bàn chân có thể mất cân bằng làm bạn té ngã. Bạn nên thực hiện một số bài tập vật lý trị liệu để giúp cân bằng cơ thể sẽ giúp giảm nguy cơ té ngã của bạn.
  • Những động tác và bài tập không gây kích thích tê chân là cách tuyệt vời để cải thiện lưu lượng máu đến các dây thần kinh bị ảnh hưởng. 

Nếu bạn bị tê mãn tính ở bàn chân thì các bác sĩ có thể xem xét đến khả năng làm phẫu thuật. 

Dưới đây là một số mẹo chữa trị tê chân mà bạn cần ghi nhớ:

  • Kiểm tra bàn chân của bạn thường xuyên để xem có vết cắt hoặc vết thương nào hay không
  • Kiểm tra lòng bàn chân của bạn qua gương để thấy rõ được tình trạng
  • Luôn mang giày phù hợp khi di chuyển bảo vệ bàn chân của bạn, giảm thiểu nguy cơ bị dính vết thương ở chân

✅Xem thêm: Bị tê tay trái – phải là bệnh gì? Nguyên nhân và cách chữa trị


Y sĩ Nguyễn Xuân Vinh

Y Sĩ Y Học Cổ Truyền Nguyễn Xuân Vinh, Sinh ngày: 01/01/1990, Chứng minh thư nhân dân số: 135620294. Anh đã được cấp bằng tốt nghiệp Trung Cấp Chuyên Nghiệp Y Sĩ Y Học Cổ Truyền vào năm 2015. Xếp loại tốt nghiệp loại: Khá theo hình thức đào tạo: Chính quy. Hiệu trưởng Phó giáo sư, tiến sĩ: Lê Lương Đống. Số hiệu: B441654, Số vào sổ cấp bằng: 339/2015/K25

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *